Vaqt sayohati haqida eng yaxshi kinolar: «Kelajakka qaytish»dan «Dalil»gacha

Vaqt sayohati — kinoning eng samarali syujet usullaridan biri: qirq yil davomida u odatiy xronologiyani buzishning o'nlab yo'lini o'ylab topdi — DeLorean asosidagi mashinadan tortib, vaqt inversiyasigacha. Kinogram katalogidan vaqt chiziq emasligini har xil tarzda isbotlaydigan 12 ta filmni tanladik. Barcha filmlar Kinogram katalogida mavjud.

«Terminator» (1984). 2029-yildan 1984-yilga qotil-kiborg jo'natiladi — va uning ortidan uni Sara Konnorga yetkazmaslik uchun bitta odam ham o'sha yilga yuboriladi. Aynan shu film bilan vaqt sayohati janr sifatida yengil fantastikadan jangari kinoning quroliga aylandi.

«Kelajakka qaytish» (1985). Marti MakFlay o'zi yasagan vaqt mashinasida tasodifan bo'lajak ota-onasining tanishuviga xalaqit beradi va bu holatni ularning o'g'li bo'lib qolgan holida tuzatishi kerak bo'ladi. Janrning eng tanish filmi va, ehtimol, ushbu ro'yxatdagi barcha boshqa filmlar uchun boshlang'ich nuqta.

«Kelajakka qaytish 2» (1989). Marti o'z bolalarini qutqarish uchun 2015-yilga jo'naydi, ammo 1985-yilga qaytganida kimdir tarixni allaqachon o'zgartirib qo'yganini bilib qoladi. Birinchi filmning qoidalarini olib, ularni oxirigacha halol olib boradigan kam uchraydigan davomi.

«Terminator 2: Qiyomat kuni» (1991). O'n yil o'tib xuddi shu kiborg qaytadi — ammo endi o'ldirish uchun emas, himoya qilish uchun. Unga qarshi — otib bo'lmaydigan, faqat aldab yengish mumkin bo'lgan suyuq metall T-1000.

«Sug'ur kuni» (1993). Sinik teleyurituvchi bir xil kunda qolib ketadi va undan faqat o'zi emas, chinakam yaxshi odam bo'lishni o'rganganidan keyingina qutula oladi. Vaqt tsikli tahdid emas, balki voyaga yetish quroliga aylangan kamdan-kam filmlardan biri.

«Kapalak effekti» (2004). Yigit eski kundaliklari orqali o'z bolaligiga qaytishi mumkinligini bilib qoladi — ammo har bir tuzatilgan muammo yangi, ko'pincha yomonroq muammoni yaratadi. Ro'yxatdagi «kapalak effekti» g'oyasining eng qorong'i versiyasi.

«Vaqt ilmog'i» (2012). Kelajakda jinoiy tashkilot keraksiz odamlarni o'tmishga jo'natadi, u yerda ularni yollanma qotillar yo'q qiladi — to bir kuni qurbon sifatida qotilning o'zi, faqat o'ttiz yosh kattaroq holida topilmaguncha. Janrdan nostalji emas, sovuq mantiq kutganlar uchun fantastika.

«Kelajakdan kelgan yigit» (2013). Oilasidagi erkaklar vaqt bo'ylab sayohat qila olishini bilib olgan qahramon bu qobiliyatdan katta o'zgarishlar uchun emas, oddiy kunlarni biroz e'tiborliroq yashash uchun foydalanadi. Ro'yxatdagi eng iliq film — deyarli maxsus effektlarsiz.

«X-odamlar: O'tgan kelajak kunlari» (2014). Mutantlar uchun halokatli kelajakning oldini olish uchun Rosomaxaning ongi 1973-yildagi o'zining yosh tanasiga jo'natiladi. Superqahramonlar kinosi vaqt sayohatidan ikki xil aktyorlar tarkibini bitta hikoyada halol birlashtirish uchun qanday foydalanishiga yaxshi misol.

«Kelajak chegarasi» (2014). Jangga birinchi marta tushgan askar halok bo'ladi — va xuddi shu kun boshida yana uyg'onadi. U qancha ko'p o'lsa, begonalar bosqinini qanday to'xtatish sirini shuncha yaqinlashadi.

«Yulduzlararo» (2014). Rasman bu kosmos va qurtdeliklar haqidagi film, ammo aynan qora tuynuk yaqinidagi vaqt sekinlashish effekti — ekipajning bir soati Yerdagi yillarga teng bo'lganda — uni vaqt mashinasisiz kelajakka sayohat haqidagi hikoyaga aylantiradi.

«Dalil» (2020). Agent vaqt inversiyasi bilan ishlashni o'rganadi — bu qolgan dunyo oldinga ketayotganda alohida narsa va odamlarni teskari harakatga majbur qiluvchi kelajak texnologiyasi. Ro'yxatdagi eng murakkab jumboq — qayta tomosha qilishga arziydigan film.

Eng tushunarlisidan boshlamoqchi bo'lsangiz — «Kelajakka qaytish» va «Sug'ur kuni» hech qanday izohsiz ham ishlayveradi. Murakkabroq mexanika qiziqtirsa — «Vaqt ilmog'i» va «Dalil» diqqat bilan tomosha qilishga arziydi. Barcha filmlar — tavsif, yil va mavjudlik haqidagi ma'lumot bilan — Kinogram katalogida mavjud.